Klapan gural hökmünde müňlerçe ýyl bäri döräp gelýär

Klapanazyndan müň ýyllyk taryhy bolan gazyň we suwuklygyň geçirilmeginde we dolandyrylmagynda ulanylýan guraldyr.

Häzirki wagtda suwuklyk turba geçiriji ulgamynda düzgünleşdiriji klapan dolandyryş elementi bolup durýar we onuň esasy wezipesi enjamlary we turba geçiriji ulgamyny izolýasiýa etmek, akymy düzgünleşdirmek, yzyna akymyň öňüni almak, basyşy düzgünleşdirmek we çykarmakdyr. Turba geçiriji ulgamy üçin iň amatly düzgünleşdiriji klapany saýlamak örän möhüm bolany üçin, klapanyň aýratynlyklaryny we klapany saýlamagyň ädimlerini we esaslaryny düşünmek hem örän möhümdir.

Klapanyň nominal basyşy

Klapanyň nominal basyşy turba bölekleriniň mehaniki berkligine degişli berlen dizaýn basyşyny aňladýar, ýagny ol klapanyň materialyna degişli bolan, görkezilen temperaturada klapanyň rugsat berilýän iş basyşydyr. Iş basyşy birmeňzeş däl, şonuň üçin nominal basyş klapanyň materialyna bagly bolan we materialyň rugsat berilýän iş temperaturasy we iş basyşy bilen baglanyşykly parametrdir.

Klapan – bu gurşawyň akymyny ýa-da basyşyny sazlamak üçin ulanylýan gurşawyň aýlanyş ulgamyndaky ýa-da basyş ulgamyndaky enjamdyr. Beýleki funksiýalara gurşawyň ýapylmagy ýa-da açylmagy, akymy dolandyrmak, gurşawyň akymynyň ugruny üýtgetmek, gurşawyň yzyna akymynyň öňüni almak we basyşy dolandyrmak ýa-da howa çykarmak girýär.

Bu funksiýalar klapan ýapylýan ýeriň ýagdaýyny sazlamak arkaly amala aşyrylýar. Bu sazlama el bilen ýa-da awtomatiki usulda amala aşyrylyp bilner. El bilen işleme hereketlendirijini el bilen dolandyrmak işini hem öz içine alýar. El bilen işlenýän klapanlar el bilen işleýän klapanlar diýlip atlandyrylýar. Yzyna akmagyň öňüni alýan klapan gözegçilik klapany diýlip atlandyrylýar; boşadyş basyşyny dolandyrýan klapan howpsuzlyk klapany ýa-da howpsuzlyk boşadyş klapany diýlip atlandyrylýar.

Şu wagta çenli klapan senagaty doly görnüşli önümleri öndürip bildiderweze klapanlary, globus klapanlary, drossel klapanlary, wilka klapanlary, şar klapanlary, elektrik klapanlary, diafragma dolandyryş klapanlary, gaýtaryjy klapanlar, howpsuzlyk klapanlary, basyşy peseldýän klapanlar, bug tutujylary we adatdan daşary ýagdaýlarda ýapylýan klapanlar. 12 kategoriýaly klapan önümleri, 3000-den gowrak model we 4000-den gowrak tehniki häsiýetnama; iň ýokary iş basyşy 600MPa, iň ýokary nominal diametri 5350mm, iň ýokary iş temperaturasy 1200℃, minimal iş temperaturasy -196℃, we degişli gurşawlar Suw, bug, nebit, tebigy gaz, güýçli poslaýjy serişdeler (meselem, konsentrlenen azot kislotasy, orta konsentrlenen kükürt kislotasy we ş.m.).

Klapan saýlamasyna üns beriň:

1. Turba geçirijisiniň topragyň örtük çuňlugyny azaltmak üçin,kebelek klapanyadatça uly diametrli turba geçiriji üçin saýlanýar; kelebek klapanynyň esasy kemçiligi, kelebek plastinkasynyň suwuň belli bir kese bölegini tutýandygydyr, bu bolsa belli bir basyş ýitgisini artdyrýar;

2. Adaty klapanlar öz içine alýarkebelek klapanlary, derweze klapanlary, şarly klapanlar we tıkaçly klapanlar we ş.m. Suw üpjünçilik ulgamynda ulanylýan klapanlaryň görnüşi saýlanylanda göz öňünde tutulmalydyr.

3. Şari klapanlary we tygly klapanlary guýmak we gaýtadan işlemek kyn we gymmat bolup, adatça kiçi we orta diametrli turbalar üçin amatlydyr. Şari klapan we tygly klapan ýeke derwezeli klapan, kiçi suw akymyna garşylyk, ygtybarly möhürleme, çeýe hereket, amatly işleme we tehniki hyzmat ýaly artykmaçlyklary saklaýar. Tygly klapan hem şuňa meňzeş artykmaçlyklara eýedir, ýöne suw geçiriji bölegi kämil tegelek däl.

4. Eger örtük topragynyň çuňlugyna az täsir edýän bolsa, derweze klapanyny saýlamaga synanyşyň; elektrik derweze klapanynyň uly diametrli dik derweze klapanynyň beýikligi turba geçirijisiniň topragyň örtülme çuňlugyna täsir edýär we uly diametrli gorizontal derweze klapanynyň uzynlygy turba geçirijisiniň eýeleýän gorizontal meýdanyny artdyrýar we beýleki turba geçirijileriniň ýerleşişine täsir edýär;

5. Soňky ýyllarda guýma tehnologiýasynyň kämilleşmegi sebäpli, smola çäge guýmasyny ulanmak mehaniki işlemeleriň öňüni alyp ýa-da azaldyp, şonuň üçin çykdajylary azaldyp biler, şonuň üçin uly diametrli turbageçirijilerde ulanylýan şar klapanlaryň mümkinçiligini öwrenmek peýdalydyr. Kalibr ölçegli bölmek çyzygy barada aýdylanda bolsa, ony anyk ýagdaýa görä göz öňünde tutup we bölmeli.